Noordhollands Dagblad / Helderse Courant, 2 augustus 2006
Leo Blank

Ook toeschouwers trotseren weergoden

Den Helder – In Night Flight van het MUZtheater, onderdeel van Karavaan, is een voorname rol weggelegd voor de weerselementen. Een vliegtuigje dat post vervoert komt terecht in een zware storm. Het radiocontact met het contact van Aeropostale in Buenos Aires wordt verbroken.

Het publiek, dat voor de première naar een loods op Den Helder Airport is gekomen, heeft het op deze avond bijna even zwaar te verduren. En wat te denken van de acteurs? Het bange voorgevoel van productieleider Maarten van der Cammen komt fijntjes uit. Al in de eerste scène, die zich net buiten de aftandse loods afspeelt, komt de regen uit de loodgrijze hemel. De ruim honderd bezoekers, samengepropt op een staantribune in de hal, kijken bewonderend toe hoe de drie spelers worstelen met de elementen.

Nog geen kwartier later, het stuk heeft zich verplaatst naar het op dat moment nog beschutte, droge ‘theatertje’, breekt de hel echt los. De regen klatert onophoudelijk op de golfplaten. De acteurs, die geen gebruik maken van microfoons, slagen er niet meer in zich verstaanbaar te maken. Er zit niets anders op dan het stuk stil te leggen.

Pluvius is niet van plan zich snel terug te trekken. Af en toe lijken de hemelsluizen zich te sluiten. Nog geen paar seconden later wordt die hoop weer ruw de bodem ingeslagen en komt het water opnieuw met bakken uit de lucht. Er is contact met de verkeerstoren van het ‘echte’ vliegveld. “Volgens de radar is de bui over een kwartier voorbij,” probeert de ‘baas’ van het theatergezelschap de moed erin te houden. Uiteindelijk duurt het oponthoud drie kwartier. De bezoeker ondergaan de verplichte pauze gelaten. Medewerkers gaan met flessen fris en chocolademelk langs. Her en der moeten emmertjes worden neergezet om lekkend regenwater op te vangen. Het publiek gniffelt, er ontstaat een gevoel van saamhorigheid tussen mensen die in hetzelfde schuitje zitten en zich afvragen hoe dit gaat aflopen.

Acteurs nemen weer hun posities in. “Nog narigheid gehad onderweg?”, vraagt directeur Rivière aan een net teruggekeerde piloot. Toepasselijker had de zin niet kunnen zijn waarmee Night Flight hervat word
En alsof de duvel ermee speelt. Aan het slot, wanneer het verdwenen vliegtuigje in zwaar weer in de lucht probeert te blijven, is het net weer droog geworden. De roldeur gaat omhoog en een brandslang moet eraan te pas komen om de suggestie dat het echt noodweer is levend te houden.

 
    
NRC Handelsblad, 5 augustus 2006
Isabella Steenbergen

Warme ochtendhuid die smacht naar nachthelden

Wanneer de nachtpiloten vliegen, met wapperende witte dassen, zitten de spelers achter bureauventilatoren. Dan gaat ook de roldeur van de kleine loods omhoog, en verbeeldt de nachthemel boven Den Helder Airport de ruyige wolkenzee boven Patagonië of San Antonio. Je moet dan wel even je vingers in je oren steken. Het geronk van een naderend vliegtuig is een aanslag op de trommelvliezen.

Voor het festival De Karavaan speelt het MUZtheater op het vliegveld van Den Helder de jeugdvoorstelling Night Flight, gebaseerd op het boek Vol de Nuit (1931) van Antoine de Saint-Exupéry. De schrijver, bekend van Le Petit Prince, was zelf een even gepassioneerde als gemankeerde piloot, die verschillende ongelukken overleefde en in 1944 met vliegtuig en al in de Middellandse Zee verdween.

In Night Flight dwingt de ambitieuze posterijenbaas Rivière zijn piloot Fabien om in dreigend noodweer een lading post weg te brengen. Regisseur Ben Harrison voert ons mee naar het Zuid-Amerika van de jaren twintig. Heroïsche jaren. Jaren waarin de grenzen van tijd en ruimte werden overschreden door nieuwe, zinderende technologie. Rivière, met brille vertolkt door Bram Kwekkeboom, staat er middenin. Maar hij bevindt zich ook op een hellend vlak. Letterlijk: in het midden van de loods loopt zijn bureau schuin op. Terwijl het bakeliet onophoudelijk rinkelt en de telegrafisten zich uit de naad werken, dondert hij zijn decreten vanaf de top naar beneden. Dingen kunnen altijd beter, sneller. Als mensen zich maar niet altijd lieten afleiden door menselijkheid.

Aan weerszijden van Rivières kantoor wachten de vrouwen op hun nachthelden met hun warme ochtendhuid op reusachtige rechtopstaande bedden.

Als Rivière thuiskomt, is er niemand die op hem wacht. Een dolende engel, zijn zachtere ik, fluistert hem dit in. Maar de directeur blijft een directeur. “Je kunt niet duizend kilometer vliegen als je je blindstaart op het landschappelijk schoon van een enkel meisje. Het gaat hier om een veel groter landschap, dat is alles! Ofwel je berijdt de storm ergens ten zuiden van de ribben van je geliefde, of je berijdt de hele hemel. En het is allebei liefde.”

Ben Harrison, sinds vorig jaar betrokken bij het MUZtheater, toont de keerzijde van het heldendom op vindingrijke, beeldende wijze. Een happy end kent Night Flight niet. Rivière is en blijft harteloos. Hoewel, de maagkrampen die hij na de dood van Fabien steeds vaker krijgt, doen toch iets van een hart vermoeden.

De Volkskrant, 7 augustus 2006
Marian Buijs

Rampzalige vliegtocht suggestief verbeeld

Het zal je gebeuren dat je voorstelling drie kwartier moet worden gestopt omdat de regen zo hard op het dak plenst dat de acteurs zich onmogelijk verstaanbaar kunnen maken. Tijdens de première van Night flight van het MUZtheater, die speelt in een grote hangar op het vliegveld van Den Helder werkte het golfplaten dak als een trommelvel onder de regen.

Het publiek was bereidwillig, de spelers deelden drankjes uit en berichtten over de weersvoorspellingen die via de radar op de luchthaven nauwkeurig door kwamen. Maar toch. Drie kwartier wachten. Onverstoorbaar pakten de acteurs het spel daarna weer op, maar het ritme was gebroken, de voorstelling ging door met een afgehakt hoofd.

Jammer, want het gegeven is interessant, zeker op locatie. Vliegen was in de jaren dertig nog een riskant avontuur. Ook in Argentinië waar de post uit de verschillende delen van het land per vliegtuig werd aangevoerd om daarna in de nacht naar Europa te worden gevlogen. De eigenaar van dat bedrijf is een luchtvaarttycoon en een dictatoriale baas die zijn vliegers flink onder de duim houdt.

De piloten wagen hun leven maar zijn ook verslingerd aan de uitdaging en de schoonheid van het luchtruim bij nacht. “De een bestormt zijn geliefde, de ander bestormt de hemel, maar het is allebei liefde,” zegt de tycoon. Als een vlieger in nood komt en in een wervelstorm verzeilt met te weinig brandstof, zien we de baas toch een beetje breken. De piloot stort neer.

De Saint-Exupéry, auteur van Le Petit Prince, was zelf piloot en schreef Vol de Nuit vanuit zijn eigen ervaring. Zelf stortte de auteur uiteindelijk ook neer. De resten van zijn toestel werden pas twee jaar geleen gevonden. Maar hij liet ons wel een mooi, poëtisch geschreven verhaal na over macht en heldendom dat nu door het MUZtheater voor het toneel is bewerkt.

In de regie van de Brit Ben Harrison is het een suggestieve voorstelling geworden. Ook door de vormgeving van Leo de Nijs die in alle eenvoud tot de verbeelding spreekt. In de grote ruimte wordt alles simultaan getoond: het kantoor waar telegrafisten met brillantine in het haar af en aanlopen, de echtgenote die thuis is spanning zit en de rampzalige vliegtocht zelf. Met ventilatoren, twee tafeltennisbatjes en veel geluid.

Door de lange onderbreking werd het een hele zit, ook omdat de verschillende elementen nog niet soepel in elkaar vielen. Maar alle ingrediënten voor een verzorgde, fantasievolle productie zijn aanwezig. Als de weergoden wat meewerken, staat er de komende dagen een avontuurlijke productie die meer wil dan louter amuseren.